Lãi suất cầm đồ bao nhiêu là hợp pháp? Quy định 2026
Lãi suất cầm đồ tối đa hợp pháp là 20%/năm theo Bộ luật Dân sự 2015. Bài viết có bảng quy đổi lãi ngày–tháng–năm, mốc bị coi là cho vay lãi nặng và cách đặt lãi suất đúng luật.
Lãi suất là vấn đề pháp lý mà cả người vay lẫn chủ tiệm cầm đồ đều cần nắm rõ. Vậy lãi suất cầm đồ bao nhiêu là hợp pháp và mức nào thì có thể bị xử lý hình sự? Bài viết giải đáp dựa trên Bộ luật Dân sự 2015 và Bộ luật Hình sự.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo pháp lý. Với trường hợp cụ thể, hãy tham vấn luật sư.
1. Trần lãi suất cầm đồ theo pháp luật
Theo Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015, lãi suất do các bên thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay (tương đương khoảng 1,67%/tháng), trừ trường hợp luật khác có quy định. Nghị định 96/2016/NĐ-CP cũng yêu cầu lãi suất cho vay khi nhận cầm cố tài sản không vượt quá tỷ lệ này. Phần lãi suất vượt trần sẽ không có hiệu lực pháp luật.
2. Bảng quy đổi lãi suất ngày – tháng – năm
Nhiều tiệm niêm yết lãi theo kiểu "x nghìn đồng/1 triệu/ngày". Cách niêm yết này dễ khiến lãi suất thực vượt xa trần 20%/năm. Bảng quy đổi (ước tính) dưới đây giúp bạn kiểm tra:
| Lãi (đồng/1 triệu/ngày) | ~ %/tháng | ~ %/năm | Đánh giá pháp lý |
|---|---|---|---|
| ~550 đồng | ~1,67% | 20% | Hợp pháp (mức trần tối đa) |
| 1.000 đồng | ~3% | ~36,5% | Vượt trần dân sự |
| 2.000 đồng | ~6% | ~73% | Vượt trần dân sự |
| 3.000 đồng | ~9% | ~109,5% | Dấu hiệu cho vay lãi nặng |
| 5.000 đồng | ~15% | ~182,5% | Cho vay lãi nặng |
Như vậy, để hợp pháp, lãi suất trên 1 triệu đồng chỉ nên ở mức khoảng 550 đồng/ngày trở xuống.
3. Khi nào bị coi là "cho vay lãi nặng"?
Theo Điều 201 Bộ luật Hình sự, hành vi cho vay với lãi suất gấp 5 lần trở lên mức trần của Bộ luật Dân sự (tức từ 100%/năm trở lên) và thu lợi bất chính từ 30 triệu đồng có thể bị truy cứu tội "Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự". Khung hình phạt thấp nhất là phạt tiền từ 50–200 triệu đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 3 năm; mức nặng hơn (thu lợi bất chính từ 100 triệu đồng) có thể bị phạt tiền tới 1 tỷ đồng hoặc phạt tù.
4. Lãi quá hạn và phạt chậm trả hợp pháp
Khi khách trễ hạn, tiệm có thể áp dụng lãi quá hạn nhưng không vượt quá 150% lãi suất trong hạn. Cần phân biệt rõ lãi chậm trả và lãi quá hạn để tính đúng — xem bài lãi chậm trả là gì, phân biệt với lãi quá hạn.
5. Đặt lãi suất vừa cạnh tranh vừa hợp pháp
Chủ tiệm nên thiết lập biểu lãi suất nằm trong ngưỡng cho phép và minh bạch mọi khoản phí trong hợp đồng (xem mẫu hợp đồng cầm đồ chuẩn). Phần mềm Vinacash cho phép cấu hình biểu lãi suất, ngày ân hạn và trần phạt, đồng thời tự động tính lãi chính xác — giúp tiệm vận hành đúng luật và tránh sai sót.
Kết luận
Lãi suất cầm đồ hợp pháp tối đa là 20%/năm. Vượt mốc này phần lãi sẽ vô hiệu, và từ 100%/năm trở lên có thể bị xử lý hình sự. Nắm rõ trần lãi suất giúp người vay tự bảo vệ mình và giúp chủ tiệm kinh doanh an toàn, bền vững.